Haftalık Menü Planlama
Akşam saat altı. Buzdolabının kapağı açık. İçeride yarım limon, iki yumurta, bir paket yoğurt var. Karar verilemiyor. Sonuç genelde aynı: telefonla sipariş ya da makarna.
Hafta menüsü planlama tam bu anı ortadan kaldırmak için var. Amaç şef gibi çalışmak değil. Amaç, akşam yorgunken karar vermek zorunda kalmamak.
Planlama iki parçadan oluşur: ne pişireceğine karar vermek ve o kararın gerektirdiği malzemeyi eve getirmek. İkisi ayrı ayrı yapılırsa sistem çöker. Birlikte yapıldığında hafta kendi kendine akar.
Aşağıda ilk haftadan itibaren uygulanabilir bir yöntem var. Kalem, kâğıt ve on beş dakika yeterli.
Menüyü Kurmak: Boş Kâğıttan Haftalık Tabloya
Planlamada en büyük hata baştan başlamaktır. Yani "pazartesi ne yapsam" diye düşünmek. Bunun yerine tersten çalışılır: elde ne var, ev ne yer, hafta nasıl geçecek.
Önce buzdolabını ve dolabı sayın
Planın ilk maddesi alışveriş değil, envanter.
- Buzdolabının raflarını tek tek gözden geçirin.
- Dondurucudaki poşetleri çıkarıp bakın. Genelde bir hafta önceki kıyma orada bekliyordur.
- Kuru dolabı kontrol edin: mercimek, bulgur, makarna, salça, konserve.
- Bozulmaya en yakın olanları bir kenara yazın. Bunlar haftanın ilk iki gününe girer.
Ispanak bekletilmez, patates bekler. Kıyma çabuk kullanılır, kuru fasulye aylarca durur. Sıralama bu mantığa göre kurulur.
Haftaya iskelet kurun
Yedi güne yedi ayrı fikir bulmaya çalışmayın. Bunun yerine günlere tür atayın:
| Gün | Tür | Örnek |
|---|---|---|
| Pazartesi | Sebze yemeği | Zeytinyağlı taze fasulye |
| Salı | Kıymalı | Köfte, sulu köfte, fırında kıymalı patates |
| Çarşamba | Bakliyat | Mercimek çorbası, nohut |
| Perşembe | Hamur işi | Erişte, makarna, börek |
| Cuma | Fırın günü | Ev pizzası ya da lahmacun |
| Cumartesi | Serbest / dışarı | — |
| Pazar | Uzun pişen | Güveç, tepsi kebabı, ekmek |
Bu iskelet bir kez kurulur, aylarca kullanılır. Her hafta sadece içi değişir. Karar yükü on kat azalır.
Hafta sonuna hamur işlerini koymak özellikle işe yarar. Mayalı hamur bekleme istiyor. Cumartesi sabahı kurulan bir hamur, akşam pizzaya ya da lahmacuna dönüşür. Ekmek ve soda tarifleri de aynı mantıkla hafta sonuna oturur.
Çift porsiyon ve devir mantığı
Planın gizli motoru budur. Bir yemeği iki kez pişirmemek.
- Haşlanmış tavuk bir gün ana yemek, ertesi gün salata ya da börek içi olur.
- Fazla pişirilen pilav ikinci gün sebzeyle karışıp yeni tabak olur.
- Hazır domates sosu bir kez yapılır; makarnada, pizzada, köftenin altında kullanılır.
- Kıyma bir seferde yoğurulur, yarısı köfte olur, yarısı dondurulur.
Kural: bir tencerede pişen şey en az iki gün işe yarasın. Bu sayede yedi öğünlük plan dört pişirmeyle karşılanır.
Alışveriş Listesi: Plandan Sepete
Menü yazıldı ama listeye dönüşmediyse plan sayılmaz. Liste, menünün gölgesidir.
Listeyi tarife göre değil rafa göre yazın
Çoğu kişi listeyi tarif tarif yazar. Markette sürekli aynı koridora dönmek gerekir. Bunun yerine gruplayın:
- Sebze–meyve
- Et, tavuk, balık
- Süt ürünleri ve yumurta
- Kuru gıda, bakliyat, un
- Baharat ve sos
- Temizlik ve diğer
Miktarı da yazın. "Domates" değil, "1 kg domates". Miktarsız liste fazla alışverişe yol açar.
Sabit stok ile haftalık stoku ayırın
İki ayrı defter mantığı kurun.
- Sabit stok: un, tuz, zeytinyağı, salça, kuru maya, sirke, karabiber. Bunlar bitmeden alınır, haftalık listeye girmez.
- Haftalık stok: yeşillik, et, süt, ekmeklik malzeme, meyve. Bunlar sadece o haftanın menüsüne göre alınır.
Sabit stoku düzenli tutan biri, kendi peynirini ya da tereyağını yapmaya, reçel kaynatmaya, turşu kurmaya da hazır olur. Bu işler ani kararla değil, dolapta malzeme varken olur.
Alışveriş sonrası on dakikalık hazırlık
Poşetleri boşaltırken küçük bir yatırım yapın:
- Yeşillikleri yıkayıp kurulayın, kutuya alın.
- Kıymayı porsiyonlayıp dondurun.
- Soğan ve sarımsağı bir kez doğrayıp kapalı kapta saklayın.
- Bakliyatı ilgili günden bir akşam önce ıslatmayı listenin altına not edin.
Bu on dakika, hafta boyunca her akşam on beş dakika kazandırır.
Plan mükemmel olduğu için değil, esnek olduğu için işler. Bir günü kaçırırsanız o yemeği bir sonraki güne kaydırın. Planı çöpe atmayın.
Kapanış: İlk Haftanızda Ne Yapmalı
Yedi günü birden planlamaya çalışmayın. Şöyle başlayın:
- Dört gün planlayın. Üç günü boş bırakın.
- Bir tanesini hamur işi günü
© 2026 Maya Atölyesi