Döner ve Köfte Tarifleri
Döner ve köfte, dışarıda yenen yemek gibi görünür. Oysa ikisinin de sırrı basit: doğru et, doğru yağ oranı ve sabır. Ev yapımı döner için özel bir ocak ya da dev bir şiş gerekmez. Fırınınız ve keskin bir bıçağınız varsa iş yapılır. Adana köfte için de mangal şart değil; iyi ısınan bir döküm tava benzer sonuç verir.
Aşağıda üç tarifi baştan sona anlattım. Ölçüler 4 kişilik. Notları atlamayın, çoğu hata orada çözülüyor.
Ev Yapımı Döner: Etten Dilime
Dönerin mantığı katmandır. İnce dilimlenmiş et, aralarına yağ girecek şekilde üst üste bindirilir, sıkıştırılır, sonra bütün halde pişirilir. Dışı kızarır, içi sulu kalır. Dilimlediğinizde kenardan kenara farklı doku alırsınız.
Et seçimi ve dilimleme
- Dana için: 1 kg but ya da kontrfile. Yağsız değil, hafif yağlı parça seçin.
- Kuzu için: 700 g kol veya sırt + 300 g kuyruk yağı. Klasik tat buradan gelir.
- Tavuk için: 1 kg but eti. Göğüs kullanmayın, kuru kalır.
- Eti 30 dakika buzlukta bekletin. Yarı donmuş et daha kolay ve daha ince dilimlenir.
- Dilim kalınlığı 3-4 mm olsun. Lif yönüne dik kesin.
Terbiye (marinasyon)
1 kg et için temel harç:
- 1 su bardağı süzme yoğurt
- 1 orta soğanın suyu (rendeleyip sıkın, posayı atın)
- 3 diş ezilmiş sarımsak
- 2 yemek kaşığı zeytinyağı
- 1 tatlı kaşığı tuz, yarım tatlı kaşığı karabiber
- 1 tatlı kaşığı pul biber, 1 tatlı kaşığı kekik
- Kuzuda ek olarak yarım tatlı kaşığı kimyon; tavukta 1 tatlı kaşığı tatlı biber
Dilimleri harçla tek tek ovun. Kapaklı kapta buzdolabında en az 6, ideali 12 saat bekletin. Soğan suyu eti gevşetir; 24 saati geçirmeyin, doku dağılır.
Şekillendirme ve fırında pişirme
- Derin bir baton kek kalıbı ya da küçük borcam alın. İç yüzeyini yağlayın.
- Dilimleri yatay katmanlar halinde dizin. Her katmanı avuçla bastırın. Hava boşluğu bırakmayın.
- Kuzu yaptıysanız kuyruk yağı dilimlerini aralara serpiştirin.
- Üstünü yağlı kağıtla kapatın, folyoyla sıkıca sarın.
- 170 °C fırında 75-90 dakika pişirin. Tavukta 55-60 dakika yeter.
- Çıkarın, üstüne ağırlık koyun (konserve kavanozu iş görür). Tamamen soğuyana kadar bekletin, sonra buzdolabına alın.
Ertesi gün blok halinde çıkar. Bıçakla mümkün olan en ince şekilde dilimleyin. Kızgın tavaya biraz eti yağı ya da tereyağı atın, dilimleri tek kat halinde 1-2 dakika kızartın. Kenarları kıvrılıp kararmaya başladığında hazır. Fazlasını porsiyonlayıp buzlukta 2 ay saklayabilirsiniz.
Yanında ince lavaş, sumaklı soğan, közlenmiş biber gider. Lavaşı kendiniz açarsanız fark ciddi olur; ekmek ve hamur konusunda temel bilgileri anlattığımız sayfalar bu iş için yeterli. Yoğurtlu sarımsaklı sos ya da acılı domates sosu da dönerin altına yakışır.
Köfte Harmanı: Adana ve Ciğer Köftesi
Adana köfte: yağ oranı her şeydir
Adana köftede sır baharat değil, orandır. Kıyma tek çekim, iri delikli olmalı. Yağ oranı %20-25 arası. Yağsız kıymayla şişte tutmaz, dağılır.
- 800 g kuzu kıyma (tek çekim) + 200 g kuyruk yağı
- 1 tatlı kaşığı tuz
- 2 yemek kaşığı pul biber (isot varsa yarısını isot yapın)
- 3 diş sarımsak, dövülmüş
- İsteğe göre yarım demet ince kıyılmış maydanoz
Soğan, ekmek, yumurta koymayın. Su verir, köfteyi şişten düşürür.
- Malzemeleri geniş tepsiye alın. Avuç içiyle 8-10 dakika ezerek yoğurun.
- Harç elinize yapışmaya başlayınca durun. Bu, protein bağının kurulduğunun işaretidir.
- Streçleyip buzdolabında 1 saat dinlendirin.
Şişe geçirmek ve pişirmek
- Yassı ve geniş şiş kullanın. Yuvarlak şişte köfte döner.
- Elinizi soğuk suyla ıslatın. Bir top harcı şişin ortasına yerleştirin, parmaklarınızla bastırarak iki yana doğru yayın.
- Kalınlık 1 cm’i geçmesin. Parmak izleri kalsın, tutunmayı artırır.
- Mangalda kor ateşte, alevsiz pişirin. Her yüz için 3-4 dakika.
- Mangal yoksa: döküm tavayı iyice kızdırın, şişten çıkarıp yassı köfte olarak pişirin. Yağ eklemeyin, kuyruk yağı kendi işini yapar.
© 2026 Maya Atölyesi